TAKİP ET

Susması gereken şahit 

Ceza mahkemesine şahit olarak çağırılan kişi gelmek ve ifade vermek zorundadır. İfadenin önceden polis ve savcı huzurunda verilmiş olması bir şey değiştirmez. Yine de mahkemeye gitmek zorunludur.

Çünkü ceza davasında yargılamalarda duruşma esnasında konuşulan esastır. Yani sadece mahkeme salonu içinde konuşulan ve kullanılan cümleler mahkemenin vereceği kararda dikkate alınır.

Bu satırlarla bazı şahitlerin duruşmaya geldiğinde kullandıkları ‘Yüz defa anlattım neden tekrar anlatayım’ sorusunun cevabını da vermiş olduk. Peki, şahit olarak çağrılan şahsın gelmek ve ifade vermek istemiyorsa ne yapması lazım?

Şunu baştan söyleyelim. Şahidin duruşmaya gelmeme gibi bir hakkı yok. Şahitlik vatandaşlık görevidir ve şahidin duruşmaya gelmesi şarttır.

Şahidin duruşmaya gelmesi kesin ifade vermek zorunda olduğu anlamına gelmez. Gelmek ve ifade vermek iki farklı şeydir. İfade vermeyecek olan şahit de duruşmaya gelmek ve ifade vermeyeceğini söylemek zorundadır.

Şahidin ifade verme zorunda olmadığı durumlar mevcuttur. Özellikle sanık akrabası ise şahidin açıklama yapmadan ifade vermeme hakkı vardır. Kanun şahidi zor durumda bırakmamak ve aile içi huzuru bozmamak için böyle bir hak vermiştir. Mesela, baba oğlu, kadın kocası aleyhinde ifade vermek zorunda değildir.

Peki, akraba olmayan kişi sırf istemediği için ifade vermeme hakkına sahip midir?

Cevap: Hayır. Şahidin keyfine göre ifade vermek ya da vermeme hakkı yok, sadece kanunun belirlediği durumlarda bu hak söz konusudur.

İfade vermeme hakkı akrabalık dışında bazı meslek gruplarına has bir haktır. Mesela bir doktor hastası, bir avukat müvekkili hakkında ifade vermek zorunda değildir. Hatta müsaadesiz ifade vererek suç işleme ihtimali bile var.

Asıl önemli ve özellikle ifade verecek kişiyi bizzat ilgilendiren bir ifade vermeme hakkı daha vardır. Şahit ifade vererek kendisini işlediği bir suçu itiraf etme durumuna sokacak olursa susma hakkına sahiptir. Ama bu susma hakkını kullanmak kolay değil. Akraba olan ‘Ben akrabayım’ deyip rahatça kurtulabiliyor ama kimse kolay kolay  ‘Ben şu suçu işledim“ diyemez.

Bu hakkı kullanabilmek kolay bir şey değildir. Onun için bu durumda şahide destek olarak bir avukat tutmayı tavsiye ederiz. Şahitlik görevini yerine getirirken suç işlediğini açıklamak zorunda kalma ile karşı karşıya gelen şahit, sadece kritik sorulara karşı susma ve cevap vermeme hakkına sahip. Ama önemli bir mahkemede, verilecek tek-tük cevaplar da toplu bakışta şahidin suç işlemiş olma ihtimalini güçlendiriyorsa, şahit toplu olarak ifade vermeme hakkına sahip. Bu hakkın mutlaka ve mümkünse avukat ile kullanılmasını tavsiye ederiz.

Soru:

İşverenimin bana az maaş ödediğini düşünüyorum. Aynı işi yapan ve benimle eşit çalışan iki arkadaşım benden daha yüksek maaş alıyor. Ne yapmalıyım?

Cevap:

İşveren sebepsiz yere bazı çalışanlara yüksek bazılarına düşük maaş ödüyorsa bu durumu iş mahkemesine taşımaya değer. İşveren bu durumda açıklama yapmak ve farkın neden kaynaklandığını ispatlamak zorunda kalabilir.

17.05.2015 20:00