TAKİP ET

Türkiye’ye 2016 “Ekonomi ve İnsan Hakları” aksiyon planı

Avrupa Konseyi’nin Venedik Komisyonu’nun adının “Hukuk Yoluyla Demokrasi için Avrupa Komisyonu” olması tesadüfi değil. Batı Avrupa standartlarındaki demokrasi, hukukun üstünlüğü, insan hakları, düşünce ve basın özgürlüğü gibi ilkeler anayasaların tartışılmaz değerleri arasında yer alıyor.

Özellikle kuvvetler ayrılığına, Anayasa Mahkemelerinin bağımsızlığına, yani hukukun üstünlüğüne yönelik sistemsel tehlikelere göz yumulmuyor.

Yargının bağımsızlığını zedeleyecek gelişmeler arasında sayılan Anayasa Mahkemesini kontrol etme ve bu şekilde de kuvvetler ayrılığı ilkesini de ihlal edecek şekilde yargı denetiminden kurtulma girişimlerine geçit verilmiyor.

AK Parti’nin politikaları yüzünden AB’nin temel değerlerini ciddi bir şekilde ihlal eden ülkeler kervanına katılan Türkiye’yi bekleyen zorlu bir AB süreci var.

2016’da başlaması öngörülen “Üst Düzey Ekonomik Diyalog” öncesinde Alman hükümetinin son Türkiye açıklaması önümüzdeki sürecin nasıl geçeceğinin ipuçlarını veriyor. Doğru okunması ve çok yönlü analiz edilmesi gereken ifadeler.

Almanya Federal Dışişleri Bakanlığı İnsan Hakları Politikaları Sorumlusu Christoph Strässer’e kulak verelim: “Türkiye için insan hakları politikaları indirimi yapılmamalı. Sadece şimdi kendisiyle daha güçlü işbirliği yapıyoruz diye Türkiye’nin karşısına cömertliğimizle çıkmamalıyız. AB, insan hakları ve basın özgürlüğüyle ilgili apaçık, sert kurallarına bağlı kalmalıdır. Ankara’yı bunlara riayet etmesi için tekrar tekrar uyarmalıyız. Türkiye’de farklı düşünceye sahip kişiler cezalandırılıyorlar ve muhaliflere karşı suikastlar var. Böyle şeyler olduğu sürece Türkiye AB’ye ait değildir. Bunları görmemezlikten gelmek kötü bir mesaj olur.”

Burada mevzu bahis olan en önemli husus Türkiye’yle Suriyeli sığınmacıların Avrupa’ya akınının engellenmesi için varılan mutabakat. Söylenen aslında kısaca şu: “Sığınmacı krizinin aşımı için beraber çalışıyor olmamız hukuk devleti ihlalleri karşısında bir şey yapmayacağımız anlamına gelmiyor”.

Avrupa Birliği Antlaşması’nın 7. maddesi, AB’nin dayandığı ilkeleri ciddi bir şekilde ve sürekli olarak ihlal eden birliğe tam üye ülkelerin, üyelik haklarının askıya alınmasına dahi imkân tanırken, Almanya başta olmak üzere AB’nin Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın talimatlarıyla yapılan hukuksuzluklara sessiz kalacağını sanmak safdillik olur.

Peki, ama nasıl? Ayrıntılara dikkat edenler için işte somut bir örnek: “Şu sıralar “Ekonomi ve İnsan Hakları” aksiyon planı üzerinde çalışıyoruz. İlgili plan bu yasama döneminin en önemli insan hakları projesi olacak. Bununla insan hakları noksanlıkları olan ülkelerde yatırım yapmak isteyen Alman şirketlerinin nelere dikkat etmeleri gerektiğini gösteren açık kurallar getiriyoruz. Alman ekonomisi bu konuya hazır olduğunu gösteriyor.”

Strässer, 2016 yılının ortasında yürürlüğe girecek aksiyon planıyla Alman sermayesinin insan hakları ve basın özgürlüğü ihlalleri gibi hukuksuzlukların yapıldığı ülkelerde yatırımlarda azaltmaya veya farklı ülkelere kaydırmaya gidebileceği seçeneğini açıkça dile getiriyor.

Siz bakmayın Türkiye’yi yönetenlerin ‘dış güçler’ söylemleri üzerinden popülist oy avcılığına, AK Parti bundan çekiniyor. Yabancı sermayenin çekildiği bir ülkenin ekonomisinin ne hale geldiği dünyadaki örneklerle sabit.

Üst Düzey Ekonomik Diyalog öncesinde Ekonomi ve İnsan Hakları Aksiyon Planı duyurusu sığınmacı mutabakatının demokrasi ihlalleri için açık çek olmayacağını gösteriyor. Kaldı ki yine 2016 için taahhüt edilen Türk vatandaşlarına AB’de serbest dolaşım hakkı meselesi de onlarca şartın yerine getirilmesine bağlı. Yani, sığınmacıların Türkiye’de tutulmasının doğrudan karşılığı serbest dolaşım olmadığı gibi hukuk ihlallerinin karşılığı da bunlara sessiz kalmak suretiyle hükümet eliyle yapılan sistematik hukuksuzlukları hoş görmek olmayacak.

“İnsan haklarını gündeme getirmediğimiz sürece kendimizi küçültürüz. Böylece dışarıya aslında bu konuda ciddi olmadığımızı gösteririz. İnsan hakları tüm müzakerelerde gündem maddesi olmalıdır.” sözünü de bir kenara not ediniz.

29.12.2015 18:25