TAKİP ET

Dünya Basın Özgürlüğü Günü

3 Mayıs Dünya Basın Özgürlüğü Günü. Özgürlüğüne prangalar vurulmuş hür kalemler için hüzünlü bir tarih olsa da her şeye rağmen umudun yeşertildiği bir gün.

Güce biat etmeyenlerin dayanışmaları arttıkça vicdanın, bağımsızlığın ve insanlığın taraftarlarının cesaretleri de artıyor. Türkiye’deki basın özgürlüğü ihlalleri ciddi boyutlara ulaşınca demokratik dünyada olduğu gibi yapılanlar elbette Almanya’da da endişeyle takip ediliyor.

İktidar, yargı bağımsızlığı, hukuk devleti ilkesi, parlamenter sistem, insan hakları, düşünce ve basın özgürlüğü gibi demokratik değerler ve mekanizmalarla gemileri yakınca, artık kendisine sadece ‘dur’ denilmiyor özel Türkiye sayılarıyla basın özgürlüğünün herkesi ilgilendirdiği tarihe not olarak düşülüyor.

Alman Yeşiller Partisine yakınlığıyla bilinen Tageszeitung (taz) gazetesi, özgür Türk meslektaşlarıyla dayanışma göstermek için uluslararası basın özgürlüğü gününde Türkçe ve Almanca olarak yayımlandı. “Sansürsüz” manşetiyle satışa sunulan gazetede “Arızalı, biatkar, ruhunu kaybetmiş maymunlara inat, her yerde hiç durmadan bağırmaya devam edeceğiz.” duyurusunda bulunuldu.

Freedom House’un basın özgürlüğü raporuna göre Türkiye basının özgür olmadığı ülkeler arasında yer alıyor. Sınır Tanımayan Gazeteciler tarafından yayınlanan rapora göre ise AK Parti hükümetinin iktidar olduğu 2002 yılında dünya basın özgürlüğü listesinde 99’uncu sırada bulunan Türkiye bugün listenin (180 ülke içinde) 151’inci sırasında bulunuyor. Durum böyle olunca taz da hukuk kılıfına sokularak yapılan zulümleri tek tek sıralıyor: Ekonomik baskıyla kapatılan medya kuruluşları, hukuksuzluklarla el değiştiren gazeteler, doğruyu yazdığı için baskı gören gazeteciler…

Türkiye’deki iktidarın Medeni Kanun’dan yararlanarak, kayyım atayarak Kanaltürk TV, Bugün gazetesi, Samanyolu TV ve Zaman gazetesini susturduğunu kaydeden taz gazetesi sadece basın özgürlüğünün değil mülkiyet hakkının da ihlal edildiğinin altını çizdi. Cumhuriyet gazetesi ve diğer muhalif medyaya yönelik baskıların da konu edildiği haber ve yorumlarda endişe verici verilere dikkat çekildi. Havuz medya sisteminin işleyiş biçiminin anlatıldığı haberlerde hükümete yakın olan medya kuruluşlarının kârlı oldukları hatırlatıldı.

Şu verilere ise dikkat: AKP iktidarında 2015 senesine kadar işlerinden kovulan gazeteci sayısı 2 bin 211 oldu. 2015 sonunda hapisteki gazeteci sayısı 31 idi. Aynı yıl 64 gazeteci, 4 medya organı ve 1 yazar saldırıya uğradı. 38 gazeteci ve 21 medya organı tehdit edildi. 2010–2014 yılları arasında en az 150 habere yayın yasağı kararı getirildi. Sadece 2015’de erişime engellenen Twitter hesabı sayısı 353 olarak kayda geçirildi. Türkiye’de bugüne kadar yasaklanmış web sitesi sayısı 110 bin 464’e yükseldi. Youtube ve Twitter gibi sitelere erişimler de engellendi. Sadece 2015 yılında Cumhurbaşkanı R. T. Erdoğan’a sözde hakaretten 19 gazeteci ve 2 karikatürist suçlu bulundu. Son 1 yıldır içinde Almanların da olduğu en az 7 yabancı gazeteci Türkiye’den sınır dışı edildi. 2015’de sansürlenen köşe yazısı ve haber sayısı 399 olarak tespit edildi.

Gazetecilik taraf olmaktır. Demokratik rejimlerde gazetecilik yapmak kolay. Aslolan diktatörlük yolunda ilerleyen otoriterlik eğilimi olan hükümetlerin baskılarına rağmen doğruyu özgürce yazabilmektir. Türkiye’de hangi görüşten olursa olsun son derece zor şartlar altında çalışan bağımsız muhalif gazeteciler gerçek kahramanlardır. Bağımsız basının hareket alanını sistematik biçimde daraltan adımlar ortadadır. Bu bağlamda şunu da belirtmeden geçemeyeceğim: Aynı baskılara maruz kalmalarına rağmen hala daha ‘kendine/kendilerine demokrat’ tavırlar takınan bazı gazetecilerin düştüğü durum gerçekten içler acısı. Hâlbuki özgür gazeteci her yerde özgür gazetecidir. Taz’da hatırlatılıyor: “Zaman gazetesine geçen yıl 3 milyon 500 bin TL ilan kesme cezası verildi. Söz konusu kesintiler o kadar ayyuka çıktı ki, muhalif gazeteler artık okurlarına destek çağırıları yapmaya başladı.” Demek ki neymiş: Mesele hepimizin meselesi ve bir gün bana yapılan yarın sana da yapılacak. O nedenle zaman birlik olma zamanıdır.

03.05.2016 15:53