TAKİP ET

Zavallı Yunan halkı

Referandumun ilk kaybedeni Maliye Bakanı Varoufakis oldu. Kazanan yok. On gün önce masayı terk edip, halkı sandığa çağıran Yunanistan delegasyonu terk ettiği masaya tekrar dönecek.

“Terrörist” diye küfür ettiği, çirkin fotoğraflarını referandum kampanyasında kullandığı politikacılarla müzakerelere oturacak. Ama şu olmayacak: Hollanda, Almanya, Finlandiya vs. “Yunanistan yardımı bütçe sınırlarımızı aştı, halka danışacağız” demeyecek, Syriza gibi zamana oynamayacak. Sorumsuz davranmayacaklar. Çünkü Yunanistan’da durum acil, hastalık tüm vücudu tehdit etmeye başlamış durumda. Grexit, yani Yunanistan’ın Euro’dan çıkması zorunlu hale gelebilir. Kimsenin istemediği, sonucu belirsiz bir ameliyat. Referandum ile çözüm kolaylaşmadı, sadece yeni bir boyut kazandı. Niçin yapıldı? Meçhul.

Hiç şüphe yok, Yunanistan yakın tarihinin en derin krizini yaşıyor. İflas etmiş bir devlet, ekonomisi dibe vurmuş bir ülke, dış kredisiz gıda ve ilaç ihtiyacını karşılayamaz bir ekonomi. Ücretler ve emekli maaşları %30’lara varan bir kesinti yaşarken, pazarda fiyatlar düşmüyor. Fakirleşen, sosyal haklarını kaybeden bir halk. Syriza bu acıları dillendirdiği, eski siyasi hareketler gibi yolsuz olmadığı, yeni olduğu için umut kaynağı olmuştu. Yunanistan için projesi olmadığı anlaşıldı. Aşırı sağ ile kol kola, bize de yabancı olmayan “dış güçler” paranoyası ile ülkeyi her gün biraz daha çıkmaza sokuyor. Zavallı halk ağır fatura ödüyor.

Halk AB ve Avro’ya değil, sosyal kesintilere hayır dedi ve hükümeti müzakere masasında küçük düşürmek istemedi. Ama neyi oyladığının farkında değildi. Belki buzdağının su üstündeki kısmını görebildi. “Oxi”- hayır derken geminin Titanic gibi su aldığını fark etmedi. Syriza tamamen gereksiz ve anlamsız bir referandum ile Yunanistan’ı böldü, AB’yi zora soktu. AB kurumsal yapısı ve karar sürecinden bihaber olduğu için, buzdağını seçemedi, göremedi. Önümüzdeki günlerde ne olacak dersiniz?

Yunanistan’a ikinci  yardım programı 30 Haziran’da sona erdiği için bu program kapsamında kalan 12 milyar Euro’ya yakın kredi kullanılamadı. Bu para gerçi yok olmadı, ama kullanılması için yeni bir karar süreci gerekecek. Syriza ikinci yardım paketi ile öngörülen reformlara da karşı olduğu, referandum ile Brüksel’den gelen teklife de “oxi” dediği için, müzakereler sıfırdan başlayacak. Bu şüphesiz zaman alacak. Yeni bir yardım paketi en az beş ülkede Meclis onayı gerektiriyor. Yani günler değil, haftalar, Atina tutumunu sürdürürse aylar söz konusu.

Atina’da bankalar önümüzdeki günlerde açılır mı, meçhul. Açılsa bile sektörün sınırlı işlem yapacağı ve sıkı denetim altında olacağı kesin. Müzakerelerden bağımsız Brüksel’de “acil yardım” teriminin kullanılmaya başlaması, iyiye alamet değil. Temel gıda ve ilaç gereksinimi için devreye girecek bu yardımın konuşulması müzakerelerin uzun olacağına işaret ediyor.

Ayrıca kriz Yunanistan ile sınırlı değil, Portekiz, İspanya, İtalya, hatta Fransa da benzer sorunlar yaşıyor. Bu ülkelerde de siyasi hava pek hoş değil. İspanya’da Syriza benzeri bir hareket yükselirken, Fransa’nın aşırı sağ “Front National” (Milli Cephe) ile başı dertte. Syriza ile müzakereler bir bakıma İspanya ve Portekiz için emsal teşkil ediyor. Yunanistan’a uygulanan kredi şartlarını İspanya veya Portekiz’den esirgemek zor. Syriza “Avrupa halklarının dirliği” için verdiği mücadeleyi, Yunanistan halkı için verse, iyi olurdu. Syriza’nın anlayamadığı ikinci bir olay var.

Syriza kendi iç politikası ve seçme tabanına gösterdiği hassasiyetin diğer ülkelerde de işlediğini görse, daha dikkatli davranırdı. Mesela Almanya hükümeti Yunanistan’a verdiği 87 milyar Euro kredinin hiçbir zaman geri dönmeyeceğini kamuoyuna anlatmakta zorlanıyor, Finlandiya keza. Ücretlerin Yunanistan’ın çok altında olduğu Doğu Avrupa ülkeleri de zorlanıyor. Yine hibe diyebileceğimiz yeni kredileri, yardımı anlatmak kolay değil. Syriza “bugün olmaz, yarın” cümlesini anlamıyor. Yaramaz çocuk gibi, borçların silinmesi için “ille bugün” diye dayatıyor. Ne dersiniz, Hollanda veya Almanya, Yunanistan kredilerini referanduma sunsa, sonuç ne olurdu? Herhalde % 95 “oxi”……

09.07.2015 18:30